Ratunek dla zabytków na Mazowszu. Pieniądze trafią do 138 miejsc

Na Mazowszu rusza kolejna, bardzo konkretna akcja ratowania tego, co najcenniejsze w miejskim i wiejskim krajobrazie. Wsparcie dostaną miejsca dobrze znane warszawiakom, ale też obiekty rozsiane po całym regionie – od Powązek po klasztor w Miedniewicach. To nie są kosmetyczne poprawki, tylko prace, które mają zatrzymać czas tam, gdzie zabytki zaczynają już wołać o pomoc. Sejmik województwa przeznaczył na ten cel 13,3 mln zł.

• Najtrudniejsze prace ruszą na Powązkach, w synagodze i w klasztorach
• Dotacje sięgają połowy kosztów, a w pilnych sprawach nawet całości

Najtrudniejsze prace ruszą na Powązkach, w synagodze i w klasztorach

W tej edycji programu „Mazowsze dla zabytków” pieniądze rozdzielono między 138 wniosków z całego regionu. To szeroki wachlarz robót, od pilnych interwencji po renowacje, które wymagają cierpliwości, precyzji i niemałych kosztów. Właśnie dlatego wsparcie samorządu ma tu znaczenie większe niż zwykły zastrzyk gotówki – często przesądza o tym, czy prace w ogóle ruszą.

Wśród zadań, które dostały dofinansowanie, są między innymi:

– odtworzenie historycznej nawierzchni chodników na Cmentarzu Powązkowskim,
– renowacja wnętrz Synagogi Nożyków w Warszawie,
– ratunkowe prace konserwatorskie przy architekturze klasztornej w Miedniewicach,
– remont elewacji kamienicy przy ul. Żeromskiego w Radomiu,
– wymiana pokrycia dachowego w klasztorze w Warce,
– modernizacja instalacji elektrycznej i teletechnicznej w kościele pw. św. Jana Chrzciciela w Warszawicach,
– kolejny etap ratowania „Szklanego Domu” w Warszawie.

To nie jest przypadkowy zestaw. Widać w nim i zabytki sakralne, i miejską architekturę, i miejsca symboliczne dla pamięci o stolicy. Każde z nich wymaga innego podejścia, ale stawką jest to samo – zachowanie materiału, detalu i historii, zanim zniszczenie zrobi się nieodwracalne.

Powiązany artykuł

Milion złotych na miejsca pamięci. Ruszają remonty kapliczek i pomników

Dotacje sięgają połowy kosztów, a w pilnych sprawach nawet całości

Program jest skierowany do właścicieli obiektów wpisanych do rejestru zabytków, położonych na terenie województwa mazowieckiego. Środki można wykorzystać na prace konserwatorskie, restauratorskie albo roboty budowlane, w tym między innymi na odtworzenie okien i drzwi, uzupełnienie tynków, naprawę dachu, modernizację instalacji elektrycznej w drewnianych budynkach czy wykonanie izolacji przeciwwilgociowej.

Zasadą jest dofinansowanie do 50 proc. kosztów koniecznych do wykonania robót. W sytuacjach pilnych, gdy stan zabytku wymaga natychmiastowej interwencji, możliwe jest wsparcie sięgające 100 proc. nakładów. Pełna dotacja wchodzi też w grę wtedy, gdy obiekt ma wyjątkową wartość historyczną, artystyczną lub naukową albo gdy konserwacja wiąże się z wyjątkowo złożonymi pracami technologicznymi.

– W tym roku samorządy lokalne mogły otrzymać nawet 300 tys. zł na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytkach. Dzięki osobom, które dbają o te miejsca, możemy zachować je dla przyszłych pokoleń. Łącznie do beneficjentów z całego regionu trafi 13,3 mln zł – podkreśla marszałek Adam Struzik.

Mazowsze ma dziś ponad 8,8 tys. obiektów zabytkowych, z czego blisko 8,5 tys. figuruje w rejestrze zabytków nieruchomych. To drugi taki wynik w kraju. Skala jest więc duża, a potrzeby jeszcze większe, bo każdy przeciekający dach, osłabiona elewacja czy zużyta instalacja to nie tylko problem techniczny, ale też ryzyko dla dziedzictwa, które buduje pamięć miejsca.

– Zabytki to przede wszystkim wartość historyczna, która buduje naszą tożsamość i pozwala zapoznać się z historią – mówi radna województwa Katarzyna Bornowska, przewodnicząca sejmikowej komisji kultury i dziedzictwa narodowego.

Właśnie w tym kryje się sens całego programu: nie w samym remoncie, lecz w utrzymaniu ciągłości. W Warszawie, Radomiu, Warce czy mniejszych miejscowościach te same mury nadal mają opowiadać historię. Tyle że zanim to zrobią, ktoś musi je najpierw porządnie zabezpieczyć.

na podstawie: UMWM.