Cztery biografie na jednej ścianie. Mural upamiętni bohaterów Powstania

Na ścianie szkoły przy ulicy Irzykowskiego pojawiły się postacie, których losy prowadzą przez różne rozdziały historii Powstania Warszawskiego. Są wśród nich fotograf, poetka, sanitariuszka i bardzo młody żołnierz Armii Krajowej. Mural na Bemowie nie korzysta z typowej wojennej ikonografii – zamiast tego opowiada o pamięci poprzez symbole i indywidualne biografie.

• Szkolna ściana przypomina cztery różne życiorysy
• Uczniowie współtworzyli pomysł na mural
• Oficjalna prezentacja odbędzie się przy Irzykowskiego

Szkolna ściana przypomina cztery różne życiorysy

Mural przygotowany dla Szkoły Podstawowej nr 350 im. Armii Krajowej przedstawia Eugeniusza Lokajskiego, Krystynę Krahelską, Różę Goździewską i Jerzego Bartnika. Każda z tych postaci zapisała się w historii w inny sposób.

Eugeniusz Lokajski był żołnierzem, lekkoatletą i fotografem dokumentującym Powstanie Warszawskie. Krystyna Krahelska służyła jako żołnierka, pisała wiersze i piosenki, a jej wizerunek stał się pierwowzorem warszawskiej Syrenki. Oboje zginęli w Warszawie w 1944 roku podczas niemieckich ataków.

Na muralu znalazło się także miejsce dla najmłodszych uczestników powstania. Ośmioletnia Róża Goździewska po śmierci ojca pomagała jako sanitariuszka rannym cywilom i żołnierzom. Jerzy Bartnik wstąpił do Armii Krajowej jako czternastolatek. Brał udział w akcjach bojowych, a za odwagę otrzymał Order Virtuti Militari jako najmłodszy kawaler tego odznaczenia. Oboje przeżyli wojnę.

Uczniowie współtworzyli pomysł na mural

Praca nad malowidłem odbywała się we współpracy z gronem pedagogicznym i uczniami szkoły. Wcześniej przeprowadzono warsztaty plastyczne prowadzone przez Dariusza Paczkowskiego, muralistę i aktywistę miejskiego. To podczas tych zajęć powstał zarys koncepcji, na podstawie którego artysta Michał Szudrawski opracował projekt.

Twórcy sięgnęli po realizm magiczny, nurt mający długą tradycję w polskim malarstwie. Dzięki temu mural wykorzystuje symbole i różnorodne środki formalne, ale nie odtwarza wprost scen wojennych ani nie powiela popularnych przedstawień wojskowych. Dla uczniów udział w przygotowaniu projektu oznaczał kontakt z historią nie tylko podczas lekcji, lecz także poprzez wspólną pracę plastyczną.

Tak zaprojektowana ściana może służyć jako punkt wyjścia do rozmów o konkretnych osobach i ich wyborach. Cztery biografie pokazują, że w Powstaniu Warszawskim uczestniczyli zarówno dorośli żołnierze, jak i bardzo młodzi ludzie, a ich role były różne – od dokumentowania wydarzeń po pomoc rannym.

Oficjalna prezentacja odbędzie się przy Irzykowskiego

Oficjalne przedstawienie muralu zaplanowano we wrześniu przy ulicy Irzykowskiego 1a. Malowidło ma przypominać o bohaterach Powstania Warszawskiego i pełnić funkcję lekcji historii oraz pamięci dla kolejnych uczniów i mieszkańców Bemowa.

na podstawie: Dzielnica Bemowo.