Katakumby na Starych Powązkach odzyskują dawny strop

Zniszczone tynki znikają z sufitu, a zabytkowy podcień jest przygotowywany do odtworzenia w historycznej formie. Na Starych Powązkach trwają prace, które mają zatrzymać degradację katakumb i zabezpieczyć ich konstrukcję. Pierwszy etap obejmie połowę stropu, dlatego na pełne zakończenie remontu trzeba będzie poczekać na kolejne lata.

• Strop podcienia przechodzi konserwatorską odbudowę
• Powązkowskie katakumby przetrwały wojnę i powojenne naprawy

Strop podcienia przechodzi konserwatorską odbudowę

Prace prowadzi Fundacja Stare Powązki, korzystając z dotacji m.st. Warszawy o wartości blisko 500 tys. zł. Zakres robót podzielono na dwa etapy ze względu na wysokie koszty. W pierwszym odnowiona zostanie połowa sufitu podcienia.

Z konstrukcji usunięto już zniszczone tynki cementowo-wapienne. Kolejne działania obejmują oczyszczenie i impregnację powierzchni oraz neutralizację soli obecnych w murach. Po tych zabiegach strop ma zostać odtworzony z zachowaniem historycznego podziału kasetonowego. Następne prace zaplanowano w kolejnych latach, więc remont nie zakończy się wraz z obecnym etapem.

Fundacja rozpoczęła prace projektowe i konserwatorskie w 2023 roku. Wtedy przeprowadzono także remont południowej elewacji oraz ceramicznej posadzki katakumb. Obecne roboty są kolejną częścią szerszego programu zabezpieczania zabytkowej budowli.

Powązkowskie katakumby przetrwały wojnę i powojenne naprawy

Klasycystyczne katakumby powstały jako część Cmentarza Powązkowskiego zaprojektowanego w 1792 roku przez Dominika Merliniego. Budowlę z rzędem zadaszonych nisz grobowych, rozmieszczonych na kilku kondygnacjach, czterokrotnie rozbudowywano. W XIX wieku należała do największych obiektów tego typu na europejskich cmentarzach.

Podczas II wojny światowej zawaliła się część katakumb, a pożar zniszczył całą więźbę dachową. Późniejsze remonty prowadzono w latach 1948–1970 metodą gospodarczą. Z czasem stan techniczny obiektu pogorszył się na tyle, że zagrożona była stabilność budowli. Obecne prace mają temu przeciwdziałać, a zarazem zachować jej historyczne detale.

Katakumby na Starych Powązkach są budowlą naziemną, odmienną od podziemnych korytarzy kojarzonych z Rzymem czy Paryżem. W niszach chowano ciała zmarłych, a otwory zamykano tablicami z inskrypcjami. Wśród pochowanych znajduje się również Dominik Merlini, twórca katakumb.

Stare Powązki tworzą jeden z najważniejszych zespołów zabytkowej architektury i miejsc pamięci w Warszawie. Grobowce, kaplice, rzeźby, pomniki oraz historyczne budowle składają się na krajobraz kulturowy, którego częścią pozostają także remontowane katakumby.

na podstawie: UMS Warszawa.