Zmiana u stołecznego konserwatora. Warszawa stawia na ciągłość ochrony zabytków

W stołecznym biurze odpowiedzialnym za zabytki kończy się ważny etap, ale nie ma tu mowy o przewróceniu wszystkiego do góry nogami. Po dziesięciu latach z kierowaniem jednostką żegna się Michał Krasucki, a jego miejsce zajmuje Sylwia Brzezińska, dotychczasowa zastępczyni. To ona ma teraz prowadzić dalszą pracę nad ochroną warszawskiego dziedzictwa. W tle są lata zmian, nowe narzędzia i tysiące sprawdzonych obiektów, które pokazują skalę tej pracy.

• Dekada Michała Krasuckiego i zmiany, które zostają w mieście
• Sylwia Brzezińska przejmuje urząd i ma pilnować obranej linii
• Tysiące sprawdzonych obiektów i narzędzia, które mają chronić Warszawę

Dekada Michała Krasuckiego i zmiany, które zostają w mieście

Michał Krasucki związał się z Urzędem m.st. Warszawy w 2015 roku, zaczynając jako zastępca Stołecznego Konserwatora Zabytków. Rok później objął kierownictwo Biura Stołecznego Konserwatora Zabytków i przez kolejne lata odpowiadał za ochronę stołecznego dziedzictwa. Teraz przechodzi do Narodowego Instytutu Dziedzictwa, gdzie obejmie funkcję dyrektora.

W tym czasie biuro przeszło wyraźną zmianę organizacyjną. Po reformie kompetencji w 2017 roku mocniej skupiono się na nadzorze nad miejskimi inwestycjami prowadzonymi przy obiektach zabytkowych, a program dotacji rozszerzono także na budynki ujęte w gminnej ewidencji zabytków. To ważne nie tylko dla właścicieli najbardziej znanych kamienic czy pałaców, ale też dla tych miejsc, które nie zawsze trafiają na pierwsze strony, a wymagają pilnych prac i pieniędzy na ratowanie detalu, elewacji albo konstrukcji.

Istotny był też zwrot kompetencyjny z 2025 roku. Po podpisaniu porozumienia między prezydentem m.st. Warszawy a wojewodą mazowieckim stolica odzyskała szeroki zakres uprawnień konserwatorskich na większości obszaru miasta. W praktyce oznacza to większą spójność decyzji dotyczących zabytków i inwestycji w historycznej tkance Warszawy.

Sylwia Brzezińska przejmuje urząd i ma pilnować obranej linii

Nową Stołeczną Konserwatorką Zabytków została Sylwia Brzezińska, dotychczasowa zastępczyni dyrektora biura. Z urzędem związana jest od 2004 roku, a przez ostatnie lata współodpowiadała za politykę konserwatorską miasta, opiniowanie inwestycji oraz nadzór nad ochroną zabytków i historycznej przestrzeni Warszawy.

Brzezińska jest architektką i specjalistką od ochrony dziedzictwa kulturowego. Ukończyła studia magisterskie z architektury i urbanistyki oraz studia podyplomowe z konserwacji zabytków. To daje jej zaplecze, które w takim urzędzie ma znaczenie szczególne – tu liczy się nie tylko znajomość przepisów, lecz także rozumienie, jak nowe projekty wchodzą w kontakt ze starym miastem, modernizmem czy układem dawnych ulic.

Zmiana na stanowisku nie oznacza więc startu od zera. Z danych biura wynika, że nowa konserwatorka pracowała przy najważniejszych działaniach prowadzonych w ostatnich latach, więc ma przejąć urząd bez tracenia ciągłości.

Tysiące sprawdzonych obiektów i narzędzia, które mają chronić Warszawę

Ostatnia dekada przyniosła także konkretne liczby. Zweryfikowano około 12 tysięcy obiektów wpisanych do gminnej ewidencji zabytków. Ochroną objęto ponad 100 cennych obiektów architektury modernistycznej, a miejski program dotacji na prace konserwatorskie został rozbudowany tak, by wspierać około 100 zabytkowych obiektów rocznie.

Biuro nie ogranicza się jednak do samych decyzji administracyjnych. W tym okresie powstał Park Kulturowy Historycznego Centrum Warszawy, uruchomiono też system ochrony Warszawskich Historycznych Pracowni Artystycznych. Do tego doszła współpraca z organizacjami pozarządowymi oraz procedury zabezpieczania zabytków na wypadek sytuacji kryzysowych.

Zakres pracy biura jest szeroki – od ochrony architektury i urbanistyki, przez obiekty archeologiczne i historyczną zieleń, po dziedzictwo niematerialne. Urząd prowadzi ewidencję i badania zabytków, wydaje pozwolenia na prace przy obiektach chronionych, opiniuje inwestycje i nadzoruje roboty prowadzone przy miejskich nieruchomościach objętych ochroną. Wspiera też konserwacje i remonty w ramach programu dotacyjnego, inicjuje działania planistyczne oraz rozwija narzędzia takie jak parki kulturowe i system zarządzania dziedzictwem UNESCO.

na podstawie: UMS Warszawa.