Mała Synagoga w Płocku trafia do Samorządu Mazowsza - muzeum z większymi planami

W sercu Płocka zmienia się właściciel jednego z nielicznych mazowieckich zabytków żydowskiej architektury. Przekazanie budynku pod zarząd Samorządu Województwa Mazowieckiego otwiera szansę na rozszerzenie oferty Muzeum Żydów Mazowieckich i nowe inwestycje w ekspozycję oraz działania edukacyjne. Budynek przyciąga nie tylko historią, lecz także multimedialnymi rozwiązaniami, które dziś wypełniają jego wnętrza.

• W Płocku synagoga wraca pod opiekę samorządu
• Mała Synagoga jako muzeum pamięci i multimedialnych opowieści
• Co to oznacza dla odwiedzających i działalności edukacyjnej

W Płocku synagoga wraca pod opiekę samorządu

Samorząd Województwa Mazowieckiego sfinalizował zakup nieruchomości przy ul. Kwiatka 7. Na tej działce stoi zabytkowa bożnica znana jako Mała Synagoga, w której od kilkunastu lat funkcjonuje Muzeum Żydów Mazowieckich - oddział Muzeum Mazowieckiego w Płocku. Do tej pory obiekt był użytkowany dzięki staraniom Stowarzyszenia Synagoga Płocka, które przez długie lata dbało o jego rewitalizację i adaptację.

“Przez 10 lat Stowarzyszenie Synagoga Płocka udostępniało nam budynek w drodze użyczenia. Teraz, gdy staje się on własnością Samorządu Województwa Mazowieckiego, otwierają się przed nami nowe możliwości. Dzięki temu będziemy mogli jeszcze pełniej opowiadać o historii i kulturze Żydów Mazowsza, służąc zarówno lokalnej społeczności, jak i odwiedzającym”

• Adam Struzik

Mała Synagoga jako muzeum pamięci i multimedialnych opowieści

Historia budynku sięga początku XIX wieku - budowę rozpoczęto w 1810 r., a ukończenie przypisuje się około 1820 r. Synagoga powstała w stylu klasycystycznym i przez stulecia pełniła różne funkcje: mieściła szkołę religijną, siedzibę gminy oraz mieszkanie rabina. W połowie XIX wieku otrzymała elewację, która przetrwała do dziś. W czasie II wojny światowej wnętrze zostało zniszczone, po wojnie obiekt pełnił m.in. funkcje użytkowe - od 1949 r. działała tu spółdzielnia krawiecko-dziewiarska. W 1962 r. budynek wpisano do rejestru zabytków, a po przemianach ustrojowych miasto odzyskało obiekt, co umożliwiło dalsze prace remontowe i przystosowanie go do roli muzeum. Placówka w dawnej bożnicy została otwarta jako Muzeum Żydów Mazowieckich w 2013 r.

Ekspozycja muzealna łączy tradycyjne eksponaty z technikami multimedialnymi. Wystawa stała podzielona jest na trzy strefy tematyczne obejmujące dzieje Żydów na Mazowszu, elementy codziennej kultury oraz część poświęconą Zagładzie, opartą m.in. na materiałach takich jak książka “Kartki z pożogi” Symchy Gutermana. Wśród cennych zabytków znajduje się aron ha-kodesz - szafa ołtarzowa z pierwszej połowy XIX wieku, która wróciła do wnętrza synagogi. Dopełnieniem są projekcje i multimedialne widowiska wyświetlane w oknach sali głównej.

“Z radością rozpoczynamy nowy rozdział w historii tego wyjątkowego budynku. Przez lata Stowarzyszenie Synagoga Płocka otaczało go troską i opieką. Dzięki ich pracy synagoga zyskała drugie życie. Stała się miejscem pamięci i edukacji”

• Leonard Sobieraj, dyrektor Muzeum Mazowieckiego w Płocku

Co to oznacza dla odwiedzających i działalności edukacyjnej

Przejście budynku do własności Samorządu Mazowsza to przede wszystkim większa stabilność finansowa i organizacyjna dla placówki. Można oczekiwać kolejnych inwestycji w konserwację, rozwój ekspozycji oraz programy edukacyjne i kulturalne - od koncertów kameralnych po lekcje muzealne i projekcje filmowe. Dla osób planujących wizytę najważniejsze praktyczne informacje pozostają takie same - muzeum funkcjonuje przy ul. Kwiatka 7, a w jego ofercie są stałe wystawy, wystawy czasowe i wydarzenia towarzyszące.

Dla mieszkańców regionu i turystów to także szansa na łatwiejszy dostęp do archiwaliów, fotografii i relacji dokumentujących życie społeczności żydowskiej, która przed wojną stanowiła niemal 30 proc. mieszkańców Płocka. Instytucja pod skrzydłami samorządu może stać się bardziej widoczna w sieci wydarzeń kulturalnych Mazowsza i atrakcyjniejsza dla szkół szukających miejsc do nauki o historii i wielokulturowości. W praktyce warto śledzić komunikaty Muzeum Mazowieckiego w Płocku o nowych wystawach i terminach wydarzeń - to tam pojawią się informacje o otwarciach, koncertach i projektach edukacyjnych, które zyskają na nowym statusie budynku.

na podstawie: Mazowiecki Urząd Marszałkowski.