Ponad 160 tysięcy uczniów przebadanych. Badania słuchu trwają w szkołach

W szkolnym planie lekcji pojawia się krótkie, bezbolesne badanie, które może wykryć problem niezauważony w domu. W Warszawie bezpłatny program obejmuje uczniów pierwszych i ósmych klas szkół podstawowych. Dotychczas nieprawidłowy wynik stwierdzono u ponad 13 proc. przebadanych dzieci.

• Problemy ze słuchem mogą wyglądać jak trudności w nauce
• Statystyki pokazują skalę problemu wśród dzieci
• Audiometria i testy słuchowe bez bólu

Problemy ze słuchem mogą wyglądać jak trudności w nauce

Dziecko z zaburzeniami słuchu nie zawsze mówi, że gorzej słyszy. Sygnałem mogą być kłopoty z koncentracją, częste prośby o powtórzenie polecenia, trudności w nauce albo problemy z porozumiewaniem się z rówieśnikami. Takie objawy łatwo przypisać innym przyczynom, dlatego samo badanie przesiewowe może dostarczyć informacji, których rodzice wcześniej nie mieli.

Dziecko nie musi skarżyć się na problemy ze słuchem, by takie trudności rzeczywiście występowały.

Prawidłowe słyszenie ma znaczenie dla rozwoju mowy, nauki czytania i pisania, a także przyswajania języków obcych. Wczesne wykrycie nieprawidłowości zwiększa szansę na szybką konsultację i dobranie odpowiedniej pomocy.

Miejski program jest prowadzony od blisko 20 lat. Badania odbywają się w szkołach, więc dziecko nie musi być kierowane na osobną wizytę poza placówką. Warunkiem udziału jest jednak pisemna zgoda rodzica lub opiekuna prawnego.

Statystyki pokazują skalę problemu wśród dzieci

Z danych ogólnopolskich programów przesiewowych realizowanych przez Instytut Fizjologii i Patologii Słuchu w Warszawie wynika, że trudności ze słuchem mogą dotyczyć nawet co piątego dziecka. Wielu rodziców dowiaduje się o możliwym problemie dopiero po wykonaniu badania.

Warszawskie wyniki również pokazują, że nie jest to marginalne zjawisko. W ramach miejskiego programu przebadano już ponad 160 tys. uczniów. Nieprawidłowy rezultat uzyskało więcej niż 13 proc. dzieci. W latach 2023–2025 w badaniach uczestniczyło blisko 29 tys. uczniów miejskich szkół, a ponad 1300 skierowano na dalszą diagnostykę specjalistyczną.

Za program w latach 2025–2027 miasto zapłaci ponad 3,2 mln zł. Skala finansowania pozwala utrzymać badania w szkołach i objąć nimi kolejne roczniki uczniów.

Audiometria i testy słuchowe bez bólu

Podstawą programu jest audiometria tonalna. Podczas badania sprawdzany jest próg słyszenia dźwięków o różnych częstotliwościach. W zależności od wieku dziecka wykonywane są także testy dotyczące centralnego przetwarzania słuchowego:

• różnicowanie wysokości dźwięków,
• rozdzielnouszne słyszenie.

Badania są nieinwazyjne i bezbolesne. Jeśli wynik będzie nieprawidłowy, rodzice otrzymają informację o potrzebie dalszej diagnostyki. Dzięki temu przesiew nie zastępuje konsultacji lekarskiej, lecz pomaga szybciej zdecydować, czy jest ona potrzebna.

Program obejmuje również edukację dotyczącą ochrony słuchu. Uczniowie dowiadują się, jak bezpiecznie korzystać ze słuchawek i urządzeń multimedialnych oraz jak ograniczać narażenie na nadmierny hałas. Rodzice i opiekunowie otrzymują informacje o objawach zaburzeń słuchu i możliwych skutkach ich nieleczenia, a nauczyciele – materiały wspierające działania edukacyjne.

Do udziału kwalifikują się uczniowie, którzy:

• chodzą do klasy I albo VIII szkoły podstawowej,
• uczą się w szkole prowadzonej przez m.st. Warszawę, znajdującej się na terenie miasta,
• mają pisemną zgodę rodzica lub opiekuna prawnego,
• mają wypełniony przez rodzica lub opiekuna kwestionariusz dotyczący zdrowia.

Udział w programie jest dobrowolny i bezpłatny. W przypadku nieprawidłowego wyniku dziecko otrzymuje rekomendację dalszej diagnostyki specjalistycznej.

na podstawie: Urząd Miasta Stołecznego Warszawy.