Niż demograficzny w Warszawie - przedszkola zmagają się z pustymi miejscami

W samym centrum miasta sale zabaw świecą pustkami, a w urzędowych raportach pojawiają się coraz ostrzejsze liczby. W Warszawie maleje liczba dzieci w wieku przedszkolnym, co wymusza decyzje o łączeniu i likwidowaniu placówek - czasem w historycznych kamienicach, czasem w małych wynajmowanych lokalach. Rodzice i radni stoją przed koniecznością pogodzenia oszczędności, dostępności opieki i potrzeb dzieci wymagających specjalistycznego wsparcia.

• Liczba dzieci w wieku przedszkolnym będzie maleć - prognozy wskazują spadek zbliżony do kilkunastu tysięcy w kolejnych latach.
• Rada Miasta podjęła już pierwsze decyzje o likwidacjach i przekształceniach, a na sesji 15 stycznia ma zapaść decyzja dotycząca pięciu placówek w Śródmieściu.
• Miasto równocześnie inwestuje - od 2018 roku powstało 29 nowych przedszkoli, kolejne są w budowie i w planach.

• Prognozy demograficzne zmieniają plany oświatowe w Warszawie
• Śródmiejskie przedszkola pod presją - które placówki trafiły pod decyzję radnych

Prognozy demograficzne zmieniają plany oświatowe w Warszawie

Warszawa prowadzi obecnie 362 miejskie przedszkola, do których uczęszcza blisko 43 tys. dzieci. Jednocześnie prognozy wskazują na wyraźny spadek w najbliższych latach — na przykład liczba dzieci 3‑letnich rozpoczynających edukację we wrześniu 2026 ma być mniejsza o blisko 2 tys. osób w porównaniu z bieżącym rokiem.

Spadek widoczny jest też na poziomie ogólnym populacji przedszkolnej zamieszkałej w mieście:

• 2024/2025 - 69 637 dzieci
• 2025/2026 - 64 995 dzieci
• 2026/2027 - 59 307 dzieci
• 2027/2028 - 54 359 dzieci
• 2028/2029 - 49 493 dzieci

Różnica rzędu 15 tys. dzieci między rokiem szkolnym 2024/2025 a 2028/2029 to dla urzędników i radnych konkretne implikacje w planowaniu liczby oddziałów i wykorzystania budynków przedszkolnych. Już w latach 2021–2025 nie otworzono 36 oddziałów w śródmiejskich placówkach — przy 3356 miejscach dostępnych w 2020 r. przyjęto 3024 dzieci, a w 2025 tylko 2075.

“Decyzje o likwidacji lub wygaszeniu poszczególnych placówek nie są łatwe i zawsze przemawiają za tym konkretne argumenty.”
— Renata Kaznowska, zastępczyni prezydenta m.st. Warszawy

Śródmiejskie przedszkola pod presją - które placówki trafiły pod decyzję radnych

Najbardziej widoczne skutki niżu demograficznego widać w dzielnicy Śródmieście, gdzie wiele placówek mieści się w fragmentach budynków mieszkalnych i gdzie liczba dzieci spadła kilkukrotnie. Po analizach radni zdecydowali o likwidacji czterech przedszkoli oraz o połączeniu jednego z innym.

Wybrane placówki i zmiany liczebności wychowanków:

• Przedszkole nr 30 “Zielona Łódeczka”, ul. Rozbrat 10/14 - od 2021 r. liczba dzieci spadła z 57 do 32. Plac jest trzyoddziałowy; w pobliżu są alternatywy: Przedszkole nr 5, ul. Okrąg 6B; Przedszkole nr 23, ul. Czerniakowska 128; Przedszkole nr 122, ul. Solec 37.
• Przedszkole nr 32, ul. Nowogrodzka 17 - wcześniej dwuoddziałowe, w ciągu pięciu lat liczba dzieci zmalała z 51 do 14. Pobliskie placówki: Przedszkole nr 31, ul. Krucza 19; Przedszkole nr 16 “Zaczarowany Zakątek”, ul. Górskiego 5A; Przedszkole nr 33, ul. Wilcza 55/63; Przedszkole nr 82 “Kolorowe Kredki”, ul. Natolińska 2.
• Przedszkole nr 34, ul. Emilii Plater 25 - liczba wychowanków spadła z 61 do 10 od 2021 r.; w pobliżu są m.in. Przedszkole nr 33, ul. Wilcza 55/63 i Przedszkole nr 19, ul. J.J. Śniadeckich 12.
• Przedszkole nr 36 “Odkrywcy Nowego Świata” - spadek z 99 do 63 dzieci; wśród nich jest 10 sześciolatków i 1 siedmiolatek, którzy rozpoczną naukę w roku szkolnym 2026/2027. Placówka zostanie połączona z Przedszkolem nr 35, ul. Górskiego 1 (oddalone o 110 m).

Budynek po dotychczasowym użytkowaniu przedszkola ma zostać przekazany Warszawskiemu Centrum Opieki Medycznej “KOPERNIK” sp. z o.o., które planuje tam świadczenie usług rehabilitacyjnych dla dzieci. W latach 2023–2025 z usług tej placówki średnio rocznie korzystało około 3,5 tys. pacjentów — w tym 2 tys. z zakresu rehabilitacji narządów ruchu i 1,5 tys. z zakresu rehabilitacji neurologicznej. Obecnie na świadczenia z zakresu rehabilitacji oczekuje około 700 dzieci.

Miasto zwraca uwagę, że nie wszystkie obiekty przedszkolne nadają się do modernizacji z powodów technicznych lub ekonomicznych — przykładem są przedszkola drewniane z technologii Stolbud‑ Ciechanów czy małe lokale wynajmowane od spółdzielni.

Warto przypomnieć też politykę inwestycyjną miasta: od 2018 r. wybudowano 29 nowych przedszkoli, 2 kolejne są w budowie, a 5 planowanych placówek czeka na realizację. Nowe obiekty projektowane są z placami zabaw, dostępnością i nowoczesnym zapleczem. Miejsca o intensywnym rozwoju mieszkaniowym to m.in.: Chrzanów (Bemowo), Odolany (Wola), Raków (Włochy), Szamoty (Ursus), obszary Wawer, Łuk Siekierkowski (Mokotów) oraz Pelcowizna (Praga Północ).

Rodziny, zwłaszcza te z dziećmi wymagającymi rehabilitacji lub wsparcia specjalistycznego, stoją przed dylematem — z jednej strony malejąca liczba dzieci pozwala na racjonalizację oferty, z drugiej rosnące potrzeby zdrowotne najmłodszych wymagają miejsc z odpowiednim zapleczem. Przekazanie części budynków pod ośrodki rehabilitacyjne ma odpowiedzieć na realny popyt - obecnie około 700 dzieci czeka na świadczenia.

Perspektywa mieszkańca Decyzje o likwidacjach i łączeniach będą bezpośrednio odczuwalne przez rodziców szukających miejsca w pobliżu domu. W praktyce oznacza to, że warto:

• sprawdzić dostępność miejsc w pobliskich przedszkolach wymienionych przy każdej placówce,
• zwrócić uwagę na ofertę przedszkoli specjalnych i oddziałów specjalnych, które miasto rozwija w odpowiedzi na rosnącą liczbę orzeczeń,
• obserwować kolejne uchwały Rady Miasta i komunikaty m.st. Warszawy, bo decyzje radnych przesuwają granice dostępności edukacji przedszkolnej w poszczególnych dzielnicach.

Zmiany oznaczają zarówno krótkoterminowe utrudnienia, jak i długofalowe przesunięcia oferty oświatowej w stronę nowoczesnych, dobrze wyposażonych placówek tam, gdzie powstaje nowe budownictwo mieszkaniowe.

na podstawie: Urząd Miasta Stołecznego Warszawy.