Warszawa pamięta Polskie Państwo Podziemne - 86. rocznica pod pomnikiem Armii Krajowej

W 86. rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego kombatanci i władze złożyli wieńce przy ul. Wiejskiej; przypomniano skalę tajnego szkolnictwa i rolę Armii Krajowej.

• Pamiętaj Warszawo o Polskim Państwie Podziemnym przy ul. Wiejskiej
• Poznaj skalę tajnego nauczania i działalności Armii Krajowej
• Oddaj szacunek i wyciągnij wnioski z dziedzictwa

Pamiętaj Warszawo o Polskim Państwie Podziemnym przy ul. Wiejskiej

Pod pomnikiem Armii Krajowej przy ul. Wiejskiej odbyły się dziś uroczystości upamiętniające powstanie Polskiego Państwa Podziemnego. Wcześniej, 27 września 1939 roku, rozpoczęła ono działalność, która przez lata okupacji łączyła administrację, sądownictwo, edukację i działania wojskowe. W obchodach wzięli udział kombatanci, przedstawiciele władz Warszawy i delegacje państwowe; list prezydenta m.st. Warszawy odczytał jego zastępca Tomasz Mencina.

“Pamięć o Polskim Państwie Podziemnym to nie tylko wspomnienie bohaterstwa. To zobowiązanie. Do uczciwości w życiu publicznym. Do solidarności w obliczu kryzysów. Do budowania wspólnoty, która nie boi się trudnych decyzji, ale zawsze kieruje się dobrem obywateli”
— list prezydenta m.st. Warszawy, czytał Tomasz Mencina

Po modlitwie ekumenicznej przedstawiciele władz, służb mundurowych, środowisk kombatanckich i organizacji harcerskich złożyli wieńce pod pomnikiem. Uroczystość miała charakter zarówno pamięci, jak i przypomnienia o wartościach, które towarzyszyły podziemnym strukturom państwowym.

Poznaj skalę tajnego nauczania i działalności Armii Krajowej

Polskie Państwo Podziemne funkcjonowało w latach 1939–1945 na terenach okupowanych przez Niemców i Sowietów. Jego szkolnictwo było wyjątkowym wysiłkiem organizacyjnym: system tajnego nauczania objął blisko milion młodych ludzi. W samej Generalnej Guberni działało około 2 tys. szkół średnich, a 10 tys. osób ukończyło studia dzięki podziemnym uczelniom.

Równolegle rozwijała się prasa podziemna — ponad 1500 tytułów — oraz działalność sądów i struktur administracyjnych. Zbrojną siłą był Armia Krajowa; w 1944 roku liczyła ona blisko 400 tys. żołnierzy i prowadziła akcje sabotażowe, wywiadowcze i dywersyjne. Wśród formacji młodzieżowych ważną rolę odegrały Szare Szeregi, a jednym z najbardziej dramatycznych świadectw determinacji było Powstanie Warszawskie.

“Zasadniczym celem PPP była walka z okupantem, odzyskanie niepodległości i dawnego kształtu terytorialnego. Totalnej zagładzie społecznego i ekonomicznego życia pod okupacją Polacy odpowiedzieli totalnym oporem. W różnych formach. Równocześnie trwała bojowa działalność Armii Krajowej, głównie od 1943 roku i podziemnego harcerstwa Szare Szeregi. Heroiczną próbą ratowania polskiej niezależności było Powstanie Warszawskie”
— Janusz Komorowski, prezes zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej

Uczestnicy uroczystości podkreślali, że edukacja tajna i działalność informacyjna były nie tylko formą oporu, lecz także inwestycją w przyszłość kraju — w kadrę naukową, administracyjną i społeczną, która miała odbudować państwo po wojnie.

Oddaj szacunek i wyciągnij wnioski z dziedzictwa

Obchody miały charakter symboliczny i edukacyjny: przypominały nie tylko o bohaterstwie, ale i o odpowiedzialności za życie publiczne dziś. Janusz Komorowski rozpoczął swoje wystąpienie od wiersza Władysława Broniewskiego “Bagnet na broń”, a w przemówieniu zwrócił uwagę na znaczenie propagandy, informacji i tajnego nauczania jako składników walki o przetrwanie narodu.

Złożone wieńce i modlitwa ekumeniczna były prostym, ale mocnym gestem — potwierdzeniem, że pamięć o Polskim Państwie Podziemnym pozostaje żywa w Warszawie. Dla władz miasta i środowisk kombatanckich to także wezwanie do dbałości o wartości, które przetrwały w najtrudniejszych czasach.

na podstawie: UMS Warszawa.