Fani Lewando w centrum warszawskiego festiwalu żydowskiego jedzenia

Przy jednym stole spotykają się tu przepisy z Polski i Litwy, opowieści o pamięci oraz smaki przedwojennego Wilna. W Muzeum POLIN rozpoczęła się dziewiąta edycja TISZ Festiwalu Żydowskiego Jedzenia. Tegoroczny program potrwa do 13 września, a jego ważnym punktem jest 140. rocznica urodzin Fani Lewando – pionierki kuchni roślinnej i przedwojennej restauratorki z Wilna.

• Polska i Litwa przy jednym festiwalowym stole
• Fani Lewando i kuchnia roślinna przed wojną
• Spacery, warsztaty i kolacja szabatowa w programie TISZ

Polska i Litwa przy jednym festiwalowym stole

Hasło tegorocznej edycji brzmi „WSPÓLNIE”. Organizatorzy pokazują, że jedzenie może być punktem wyjścia do rozmowy o historii, kulturze i rodzinnej pamięci. Szczególną uwagę poświęcono podobieństwom oraz różnicom między tradycjami kulinarnymi Polski i Litwy, wyrastającymi z tego samego kręgu kultury aszkenazyjskiej.

Do Warszawy przyjadą goście z Wilna. Podczas spotkań opowiedzą o żydowskim dziedzictwie miasta i zaprezentują charakterystyczne przysmaki. Dzięki temu festiwal łączy część poświęconą historii z doświadczeniem smaków, które można poznać podczas degustacji i wydarzeń kulinarnych.

Fani Lewando i kuchnia roślinna przed wojną

Rocznica urodzin Fani Lewando przypomina o postaci, która rozwijała kuchnię roślinną w czasach, gdy takie podejście nie było jeszcze powszechne. Restauratorka stworzyła także wegetariańską książkę kucharską. Jej zainteresowanie kuchnią bezmięsną wynikało zarówno z przekonań etycznych, jak i z praktycznych rozwiązań zakorzenionych w tradycji żydowskiej.

Dania inspirowane jej przepisami przygotuje Alessia Di Donato, szefowa kuchni od lat badająca dorobek Lewando. W programie znalazła się również restauracja Baleboste z Wilna, która poda klasyczne dania kuchni żydowskiej. To propozycja dla osób zainteresowanych nie tylko samą historią restauratorki, lecz także tym, jak dawne receptury funkcjonują we współczesnej kuchni.

Spacery, warsztaty i kolacja szabatowa w programie TISZ

TISZ jest częścią Europejskich Dni Kultury Żydowskiej. Wydarzenia odbywają się w Muzeum POLIN oraz w innych warszawskich instytucjach. Program obejmuje:

• spotkania poświęcone historii i kulturze żydowskiej,
• warsztaty kulinarne,
• spacery tematyczne,
• degustacje,
• uroczystą kolację szabatową związaną z żydowskim nowym rokiem,
• festiwalowe oprowadzanie po wystawie stałej Muzeum POLIN.

Do wydarzenia dołączają także inne warszawskie muzea. Wśród propozycji znalazł się spacer po Pradze śladami żydowskich młynów oraz opowieść o posrebrzanych zastawach używanych podczas ważnych żydowskich uroczystości. Różnorodność programu pozwala wybrać zarówno wydarzenie kulinarne, jak i spotkanie poświęcone materialnym śladom historii.

W Centrum Kultury Jidysz odbędzie się rozmowa o kulturze żydowskiej przedwojennego Wilna. Poprowadzi ją Lara Lempertienė, kierowniczka Centrum Badań nad Judaikami w Narodowej Bibliotece Litwy.

Finał festiwalu zaplanowano w głównym holu Muzeum POLIN. Odbędzie się tam pokaz kulinarny połączony z degustacją litewskiego chłodnika oraz innych przysmaków przywiezionych z Litwy.

na podstawie: Urząd Miasta Stołecznego Warszawy.