Co zdradza medyczny księgozbiór paulinów z Wielunia

W dawnej bibliotece paulinów wieluńskich medycyna zajmowała miejsce obok teologii, filozofii i klasycznych dzieł uczonych. Podczas Otwartego Seminarium Biblioteki Narodowej dr Tomasz Stolarczyk zajrzy do inwentarza z 1815 roku i pokaże, co czytali zakonnicy zainteresowani sztuką leczenia.

• Otwarte Seminarium Biblioteki Narodowej odkryje dawną wiedzę medyczną
• Hipokrates, Galen i Awicenna wracają na karty klasztornego inwentarza
• Inwentarz pozwala zobaczyć, jak klasztor gromadził wiedzę

Otwarte Seminarium Biblioteki Narodowej odkryje dawną wiedzę medyczną

Spotkanie odbędzie się we wtorek 13 października 2026 roku o godzinie 14.00. Referat wygłosi dr Tomasz Stolarczyk z Uniwersytetu Łódzkiego, a jego temat brzmi: „Książki lekarskie w bibliotece paulinów wieluńskich w świetle inwentarza bibliotecznego z 1815 roku”.

Punktem wyjścia będzie konkretny dokument - inwentarz biblioteczny sporządzony w 1815 roku, przechowywany dziś w Archiwum Jasnogórskim w Częstochowie. To właśnie dzięki niemu można odtworzyć fragment intelektualnego zaplecza wieluńskiego klasztoru i sprawdzić, jakie dzieła medyczne były tam dostępne na początku XIX wieku. 📚

Hipokrates, Galen i Awicenna wracają na karty klasztornego inwentarza

Wśród wymienianych autorów pojawiają się najważniejsze nazwiska dawnej medycyny: Hipokrates, Galen, Awicenna, Paracelsus oraz Sarasin. Ich książki prowadzą przez kilka epok - od starożytności, przez średniowiecze, aż po renesans - pokazując, jak długo teksty dawnych medyków pozostawały ważnym źródłem wiedzy.

Większość tych publikacji powstała po łacinie. Po polsku napisano tylko nieliczne dzieła, przede wszystkim zielniki. To one łączyły wiedzę o roślinach z praktyką leczenia i należały do najbardziej przystępnych tekstów w całym księgozbiorze. 🌿

Inwentarz pozwala zobaczyć, jak klasztor gromadził wiedzę

Seminarium będzie nie tylko opowieścią o starych książkach, lecz także próbą odczytania ich znaczenia. Zestaw nazwisk i tytułów zapisanych w inwentarzu pokazuje, że biblioteka paulinów wieluńskich przechowywała dorobek autorów, których prace przez stulecia kształtowały europejskie myślenie o zdrowiu i chorobie.

Udział w spotkaniu wymaga skorzystania z zapisów prowadzonych w ramach jesienno-zimowej edycji Otwartych Seminariów Biblioteki Narodowej. Harmonogram oraz informacje dotyczące rejestracji są dostępne przy programie cyklu.‑

na podstawie: BN Warszawa.