Willa Bajka w Falenicy odzyskuje detale. To nie będzie zwykłe odświeżenie

Z elewacji zabytkowej willi znikają ślady wieloletnich zaniedbań, ale nie wszystkie elementy da się uratować. W Falenicy trwa remont obiektu, którego historia sięga początku XX wieku. Konserwatorzy muszą połączyć naprawę zachowanych fragmentów z odtworzeniem dekoracji utraconych przed laty. Efekt ma przywrócić budynkowi wygląd dawnej letniskowej rezydencji.

• Neorenesansowa willa zachowała tylko część dawnej elewacji
• Konserwatorzy naprawiają mury i odtwarzają utracone ozdoby
• Dotacja z Warszawy zabezpieczy zabytek przed dalszym niszczeniem

Neorenesansowa willa zachowała tylko część dawnej elewacji

Willa Bajka przy ul. Lokalnej 57/59 należy do nielicznych zachowanych rezydencjonalnych budynków w tej części Warszawy. Powstała około 1900 roku jako letniskowa rezydencja w stylu neorenesansowym. O jej charakterze decydowały bogato zdobione elewacje, gzymsy, profilowane obramienia okien oraz wieża. Budynek otacza ogród i las.

Po II wojnie światowej obiekt przekształcono w dom komunalny. Przez kolejne lata zmieniał właścicieli i funkcje, a brak odpowiednich remontów przyspieszył jego degradację. Szczególnie dotkliwe okazało się zawilgocenie związane z nieszczelnością dachu. W efekcie doszło do zniszczenia tynków, pękania murów i utraty wielu ozdobnych fragmentów.

Zachowało się zaledwie około 10–15 proc. oryginalnych tynków i detali elewacyjnych. To oznacza, że obecne prace nie ograniczają się do odświeżenia powierzchni. Część wystroju trzeba odtworzyć na podstawie wcześniejszej dokumentacji inwentaryzacyjnej.

Konserwatorzy naprawiają mury i odtwarzają utracone ozdoby

Zakres robót obejmuje zarówno ratowanie zachowanych fragmentów, jak i rekonstrukcję elementów, które wcześniej całkowicie zniknęły. Prace konserwatorskie i restauratorskie dotyczą między innymi:

• naprawy oryginalnych tynków i detali elewacji;
• zabezpieczenia pękniętych murów i nadproży;
• usunięcia zniszczonych oraz wtórnych napraw cementowych;
• odtworzenia gzymsów i opasek okiennych;
• wykonania nowych tynków dopasowanych do historycznego charakteru budynku.

Wzmocniona zostanie również konstrukcja ścian, a kominy przejdą remont. Konserwatorzy zajmą się także elementami metalowymi i żeliwnymi.

Wcześniejsze remonty doprowadziły do utraty między innymi kolumn, balkonów, tralek i żeliwnych balustrad. Zachowana dokumentacja pozwala jednak odtworzyć te fragmenty możliwie wiernie. Rekonstrukcje nie będą wykonywane z gotowych odlewów, lecz specjalną techniką, dzięki czemu nowe elementy mają lepiej odpowiadać historycznej formie willi.

Dotacja z Warszawy zabezpieczy zabytek przed dalszym niszczeniem

Remont współfinansuje m.st. Warszawa. Dotacja wynosi blisko 375 tys. zł i pokrywa ponad 48 proc. kosztów inwestycji. Prace mają potrwać do końca listopada 2026 roku.

Po ich zakończeniu Willa Bajka ma odzyskać gzymsy, obramienia okienne i pozostałe dekoracje, które przez lata tworzyły jej rozpoznawalny wygląd. Znaczenie remontu wykracza jednak poza poprawę estetyki. Wzmocnienie murów, naprawa kominów i zabezpieczenie elewacji powinny ograniczyć ryzyko dalszej degradacji zabytku, którego zachowanych oryginalnych fragmentów pozostało bardzo niewiele.

na podstawie: UMS Warszawa.